TRĂN TRỞ SAU SÁP NHẬP

Huyện Bạch Thông thực hiện sáp nhập, giảm bớt 03 đơn vị hành chính cấp xã; từ đó, lộ trình xây dựng nông thôn mới cũng có sự chuyển biến. Tuy nhiên, một số xã dù đã đạt chuẩn nhưng sau sáp nhập với xã khó khăn hơn, nhiều tiêu chí phải “bắt tay lại từ đầu” .

Đường giao thông liên thôn xã Quân Hà được bê tông hoá

Huyện Bạch Thông giai đoạn đầu triển khai đã có nhiều xã đạt chuẩn nông thôn mới. Tuy nhiên sau khi sáp nhập, việc triển khai, thực hiện xây dựng nông thôn mới không hề dễ dàng, nhất là đối với các xã còn nhiều khó khăn. Đơn cử như xã Quân Bình (cũ) là xã đầu tiên của huyện Bạch Thông về đích NTM năm 2016.Khi chưa sáp nhập thì xã có 7 thôn với 560 hộ, hơn 2.000 nhân khẩu. Bình quân thu nhập của nhân dân đạt 22 triệu đồng/người/năm, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 4,26%, số lao động có viêc làm thường xuyên chiếm 95%. Cùng với đó trên địa bàn đã hình thành một số mô hình kinh tế tập thể bước đầu hoạt động có hiệu quả, cơ sở hạ tầng được đầu tư đảm bảo theo chuẩn nông thôn mới.Tuy nhiên, đến năm 2020, thực hiện Nghị quyết 855 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã; xã Quân Bình sáp nhập với xã Hà Vị thành xã Quân Hà. Khi sáp nhập, xã có 15 thôn với trên 1.000 hộ và trên 4.100 nhân khẩu, sau sáp nhập xã chỉ còn đạt 15/19 tiêu chí, chính vì vậy, một số tiêu chí như: Cơ sở vật chất văn hóa, trường học, môi trương và thu nhâp xã phải phấn đấu lại từ đầu trong xây dựng nông thôn mới. Khó khăn về công tác tuyên truyền, xây dựng kế hoạch triển khai và đầu tư kinh phí cùng với đó thì công tác quản lý và điều hành cũng có những bất cập, cán bộ công chức dôi dư, cơ sở vật chất cũng chưa đáp ứng theo chuẩn bộ tiêu chí xây dựng nông thôn mới nên phải bắt tay lại điểm xuất phát; bên cạnh đó, một số tiêu chí tuy đã đạt nhưng tỷ lệ còn thấp. Trao đổi với chúng tôi ông Triệu Trung Kiên – Chủ tịch UBND xã Quân Hà cho biết.“Sau khi sáp nhập vào có nhiều thuận lợi. Tuy nhiên, bên cạnh đó cũng còn những khó khăn nhất định;trước hết: là địa bàn rộng hơn, đặc biệt là công tác quản lý nhà nước trong các lĩnh vực liên quan đến đời sống xã hội của Nhân dân;thứ hai:về kinh phí trước đây có thể là đầu tư ít, nhưng sau sáp nhập thì kinh phí đầu tư xây dựng, sửa chữa các cơ sở hạ tầng sẽ phải lớn hơn; thứ ba: sau sáp nhập, đội ngũ cán bộ, công chức cũng có dôi dư và khó khăn trong việc sắp xếp thực thi nhiệm vụ”

 Nhà văn hoá thôn Lủng Coóc, xã Quân Hà đạt chuẩn thôn nông thôn mới năm 2021.

Bên cạnh đó, công tác quản lý, điều hành đối với lãnh đạo mà cán bộ công chức sau sáp nhập cũng gặp không ít khó khăn trong thực thi nhiệm vụ chuyên môn.Anh Đàm Văn Lộc – Công chức Văn phòng thống kê xã Quân Hà chia sẻ. “ Trước khi chưa sáp nhập thì số lượng thôn, bản và địa giới hành chính ít sau khi sáp nhập thì số lượng thôn và địa bàn rộng chính vì vậy công tác làm thống kê cũng gặp rất nhiều khó khăn. Thứ nhất là số liệu giữa đơn vị mới và đơn vị cũ thì phải đồng bộ hóa thì mình mới có cơ sở tổng hợp các số liệu khác để trùng khớp, các công tác khác như cải cách hành chính cũng nhiều bất cập giữa nhiệm vụ, sau sáp nhập thì có hai địa điểm làm việc nên rất bất cập trong công tác hội họp ”.

Song song với những trăn trở đó là liên quan đến các thủ tục để thay đổi lại các loại giấy tờ của người dân trên địa bàn. Ông Nguyễn Văn Khoa, xã Quân Hà nói.“ Gia đình tôi vừa làm kinh doanh nhà hàng ăn uống; nên sau sáp nhập phải chạy sửa đổi các loại giấy tờ để về đúng tên xã sáp nhập, mất rất nhiều thời gian trong việc đi lại cũng như chi phí tốn kém”.

Đồng hành với những khó khăn trăn trở với xã Quân Hà là xã Tân Tú, được sáp nhập từ xã Tân Tiến và Tú Trĩ nên cán bộ dôi dư, không sắp sếp được vị trí việc làm, có những vị trí có 3 công chức cùng đảm nhận đơn cử như công chức Tư pháp – Hộ tịch. Chia sẻ với chúng tôi ông Luân Long Khánh – Phó Chủ tịch UBND xã Tân Tú cho biết.“ Sau khi sáp nhập thì cán bộ, công chức dư thừa, công tác điều hành quản lý cũng còn nhiều bất cập. Đặc biệt là trong công tác xây dựng nông thôn mới sau sáp nhập, nhiều chỉ tiêu không đạt, buộc phải phấn đấu lại từ đầu, kinh phí đầu tư nhiều, một số cơ sở hạ tầng phải đầu tư lại nên rất lãng phí.”

Năm 2022 xã Tân Tú phấn đấu về đích nông thôn mới, nhưng đến thời điểm hiện nay xã mới chỉ đạt 13/19 tiêu chí còn 6 tiêu chí chưa đạt. Trong đó, tiêu chí cơ sở vật chất văn hóa, thu nhập, giao thông nông thôn, thủy lợi, còn 6 nhà văn hóa thôn chưa đạt chuẩn. Đây là một bài toán nan giải trong quá trình xây dựng nông thôn mới của xã. Không chỉ riêng bất cập việc sáp nhập xã mà việc thực hiện sáp nhập thôn cũng rất khó khăn. Chia sẻ với chúng tôi anh Phạm Minh Đức, người dân thôn Tân Hoan, xã Tân Tú nói. “ Tôi thấy việc sáp nhập thôn cũng có nhiều bất cập, thứ nhất nhiều thôn đã đạt thôn nông thôn mới; nhưng sau sáp nhập lại phải huy động người dân và Nhà nước đầu tư lại các tiêu chí, vừa tốn kém cho dân và Nhà nước, việc thay đổi lại các loại giấy tờ cũng phức tạp”.

Giai đoạn tiếp theo sau sáp nhập trong xây dựng nông thôn mới sẽ là thử thách với các xã khi nhiều phần việc còn bề bộn, khối lượng công việc cần giải quyết lớn… Vì vậy, trước mắt, trong quá trình rà soát, đánh giá lại tiêu chí, đòi hỏi cần cách nhìn hệ thống, toàn diện và tầm nhìn xa. Đồng thời, một số tiêu chí phải cần có sự định hướng, xem xét dài hạn, như: quy hoạch, giao thông, thu nhập… Vấn đề xây dựng mới cơ sở hạ tầng tại các xã sau sáp nhập cũng cần xem xét để tránh lãng phí, không cần thiết./.

Ngọc Diệp